Καλωσορίσατε στην ιστοσελίδα του ιατρείου μας


  Τηλέφωνα Επικοινωνίας : 25210-25702 / 6948 463 600

Εδώ μπορείτε να δείτε κάποιες απαντημένες ερωτήσεις και φυσικά για ότι χρειαστεί επιπλέον να ρωτήσετε μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας.

Τι είναι ο οικογενειακός ιατρός;

Τι είναι ο οικογενειακός ιατρός;

Συνήθως αυτή είναι η πιο συχνή ερώτηση την οποία κάνουν οι ασθενείς όταν ακούνε για την ειδικότητα της Γενικής – Οικογενειακής Ιατρικής. Επειδή ακριβώς αυτοί που πρέπει να καταλάβουν είναι οι ασθενείς, θα αφήσω στην άκρη τον επίσημο ορισμό, ο οποίος είναι μάλλον περισσότερο για εσωτερική κατανάλωση μεταξύ των ιατρών και θα επικεντρωθώ σε μια πιο απλή επεξήγηση.

Τι ακριβώς είναι, λοιπόν, ο οικογενειακός ιατρός;

Γνωρίζετε την δυσάρεστη κατάσταση στην οποία βρίσκεστε όταν πρέπει να αντιμετωπίσετε ένα ζήτημα υγείας, δικό σας ή των ανθρώπων που αγαπάτε, και δεν ξέρετε πού να απευθυνθείτε και από πού να αρχίσετε; Ή ακόμη όταν έχετε επισκεφθεί πολλούς γιατρούς με αποτέλεσμα να έχετε μεγαλύτερη σύγχυση και ανασφάλεια; Πόσες φορές βρεθήκατε αντιμέτωποι με τις παρακάτω ερωτήσεις: Και τώρα τι κάνουμε; Από πού ξεκινάμε; Πώς θα κινηθούμε στο άμεσο μέλλον; Μπορεί κανείς επιτέλους να μου πει τι έχω;” Πόσες φορές αισθανθήκατε ότι ο γιατρός δεν σας κατάλαβε γιατί δεν ξέρει στην ουσία τίποτα για εσάς και σας αντιμετωπίζει σαν μία  ασθένεια;

Μπροστά σε αυτό τον λαβύρινθο πληροφοριών και διλημμάτων στέκεται ο Οικογενειακός σας Γιατρός.  Στις πιο πολλές περιπτώσεις θα σας δώσει λύση στο πρόβλημα χωρίς να χάσετε χρόνο, χρήμα και με τα επίπεδα του άγχους σας ανεπηρέαστα. Στην περίπτωση που κρίνει ότι η βοήθεια του δεν θα είναι επαρκής θα σας δώσει το νήμα για να μην χαθείτε μέσα στον λαβύρινθο. Ο Οικογενειακός Γιατρός είναι σε θέση να συμβουλεύει και να θεραπεύει το μεγαλύτερο εύρος των πιο συχνών παθήσεων. Ως αποτέλεσμα οι ασθενείς έχουν δίπλα τους έναν σύμβουλο – οδηγό υγείας με τον οποίο μπορούν να συζητήσουν για τα περισσότερα προβλήματα υγείας. Ξέρει το ιστορικό του ασθενούς γιατί έχει αναπτύξει μια φιλική σχέση μαζί του και δεν κοιτάει στον υπολογιστή για να “δει” ποιον έχει μπροστά του. Ο ασθενής μπορεί να αισθάνεται άνετα ώστε να μιλήσει ανοιχτά με έναν δικό του άνθρωπο για οτιδήποτε τον απασχολεί. Βλέπει τον ασθενή συνολικά και όχι σαν μια ασθένεια ξεχωριστή. Επιπλέον, γνωρίζει αν οι προτεινόμενες θεραπείες των διαφόρων ειδικοτήτων ταιριάζουν με τα υπόλοιπα φάρμακα, που (ενδεχομένως) λαμβάνει ο ασθενής

Δηλαδή λίγο από όλα; Κάτι σαν Παθολόγος;

Εάν θέλετε να εκνευρίσετε έναν Γενικό – Οικογενειακό Ιατρό και έναν Παθολόγο (ειδικό Εσωτερικής Παθολογίας) κάντε τους αυτή την ερώτηση. Η αιτία εκνευρισμού κρύβεται στις λέξεις “λίγο από όλα” (καθώς συνδυάζεται στην καθομιλούμενη με το “λίγο από όλα και τίποτα”) και με το “κάτι σαν” (καθώς είμαστε δύο διαφορετικές ειδικότητες και με διαφορετικά πεδία δράσης στην ιατρική). Αυτή η σύγχυση υπάρχει μόνο στην Ελλάδα, καθώς το έργο του Οικογενειακού Γιατρού τις προηγούμενες δεκαετίες το εκτελούσαν οι Παθολόγοι. Άλλη μια καινοτομία της χώρας μας. (Να ξεκαθαρίσω εδώ ότι η διάθεση του άρθρου δεν είναι σίγουρα να οριοθετήσει το πεδίο δράσης μια άλλης ειδικότητας). Όσο για το “λίγο από όλα” να πώ απλώς ό,τι πρόκειται για μία ειδική και ιδιαίτερη ικανότητα των Γενικών – Οικογενειακών Γιατρών, λόγω της εκπαίδευσής τους, να φιλτράρουν συμπτώματα και σημεία ανάμεσα σε χιλιάδες παθήσεις και να συνθέτουν μία πλήρη εικόνα ασθενούς και όχι ασθένειας. Πράγμα που απαιτεί πολλές γνώσεις και σπουδαίες κλινικές δεξιότητες. Γι’αυτό υπάρχει εξάλλου και το παρακάτω ρητό για την Γενική Ιατρική:  “Είναι η πιο εύκολη ειδικότητα αν την εξασκεί κάποιος με λάθος τρόπο και η πιο δύσκολη από όλες τις ειδικότητες αν την εξασκεί με τον σωστό τρόπο“. Οι ασθενείς βέβαια το καταλαβαίνουν πολύ καλά και με απλά λόγια το εκφράζουν με τον δικό τους τρόπο. Μπορεί να μην μας αρέσει αλλά αυτός είναι. Δεκτό. Στην ουσία δεν μας ενδιαφέρουν οι ορισμοί, αλλά η πράξη.

Ωραίο ακούγεται..Καινούργια ειδικότητα;

Δεν είναι μόνο ωραίο αλλά είναι και η πιο παλιά ειδικότητα της ιατρικής.  Οι  πρώτοι γιατροί δεν ήταν  π.χ.  παθο-λόγοι,  καρδιο-λόγοι,  πνευμονο-λόγοι , δερματο-λόγοι. Ήταν γιατροί. Γενικοί -Οικογενειακοί Γιατροί!  Λόγω βέβαια της εξέλιξης της επιστήμης και της τεχνολογίας γεννήθηκε η υπέρ-εξειδίκευση. Ας μην ξεχνάμε όμως ό,τι όσο ο ασθενής απευθύνεται σε πιο εξειδικευμένα ιατρικά κέντρα τόσο πιο απρόσωπες γίνονται οι σχέσεις  γιατρού- ασθενή. Όταν δηλαδή, ο ασθενής είναι στην πιο “εύθραυστη” ψυχολογική κατάσταση τότε είναι  που χάνει και την απλή ανθρώπινη επαφή που έχει τόσο ανάγκη. Ο Οικογενειακός  Γιατρός  μπορεί να αποτελέσει μια ψυχολογική σανίδα βοήθειας ακόμη και για καταστάσεις που δεν άπτονται πλήρως της ειδικότητας του. Βέβαια η εξέλιξη της  επιστήμης  δεν είναι κάτι που δεν απασχολεί τον οικογενειακό ιατρό. Σε πολλές περιπτώσεις μάλιστα διάφοροι οργανισμοί Γενικών- Οικογενειακών Γιατρών  (π.χ. AAFP)  έχουν καθοριστικό ρόλο στην έκδοση κατευθυντήριων οδηγιών παγκόσμιας εμβέλειας.  Επιπλέον, καθώς έρχονται σε επαφή με πολλούς ασθενείς και ασθένειες, έχουν το πλεονέκτημα να βλέπουν έμμεσα (μέσω των πρακτικών των άλλων ειδικοτήτων) την τρέχουσα άποψη της ιατρικής. Με αυτό τον τρόπο γνωρίζουν αν οι ασθενείς τυγχάνουν της καλύτερης δυνατής αντιμετώπισης από άλλες ειδικότητες.

 

Φυσικά ο Γενικός – Οικογενειακός  Ιατρός  λειτουργεί σε ένα πλαίσιο συνεργασίας με τους υπόλοιπους ιατρούς και ειδικότητες (όπως αναφέρουμε παρακάτω).

 

Σε ποιό γιατρό να πάω

Και ποιον δεν έχει απασχολήσει αυτή η ερώτηση..

Συνήθως όταν προκύπτει κάποιο θέμα υγείας ο ασθενής από τις τόσες ειδικότητες και υποκατηγορίες ειδικών βρίσκεται αντιμέτωπος με άλλο ένα πρόβλημα. Ποιός είναι ο καταλληλότερος  ιατρός για το πρόβλημά μου; Ποιός θα δώσει άμεσα λύση;

Το ιδανικό θα ήταν να απευθυνθούμε στον κατάλληλο ιατρό από την πρώτη κιόλας επίσκεψη, χωρίς να χρονοτριβούμε και χωρίς να σπαταλάμε άδικα τα χρήματα και την ψυχική μας ηρεμία. Δυστυχώς όμως τόσο στην πραγματική ζωή όσο και στην ιατρική, η σχέση αιτίας και αποτελέσματος δεν είναι  πάντα 1 προς 1. Μερικές φορές το αποτέλεσμα μπορεί να οφείλεται σε πολλαπλές αιτίες (άσχετες μεταξύ τους). Στην ιατρική ειδικότερα,  η εμφάνιση κάποιων  συμπτωμάτων μπορεί να προέρχεται από μία ή/ και περισσότερες αιτίες. Ορισμένες φορές δε, η πρωταρχική αιτία (χωρίς να εμφανίζει ο ασθενής άμεσα συμπτώματα) προκαλεί κάποιο πρόβλημα το οποίο με την σειρά του δημιουργεί ένα άλλο ιατρικό θέμα (επιφέροντας την εμφάνιση μιας εντελώς άσχετης συμπτωματολογίας με την πρωταρχική αιτία) περιπλέκοντας την κλινική εικόνα ακόμη περισσότερο. Εάν προσθέσουμε και την ενδεχόμενη ανάμειξη των φαρμάκων (και τις παρενέργειες τους) η επίλυση του προβλήματος γίνεται αρκετά δύσκολη αν όχι αδύνατη. Γίνεται αντιληπτό λοιπόν, ότι θα υπάρξουν φορές που θα χρειαστούν περισσότερες ιατρικές ειδικότητες για την επίλυση του προβλήματος. Προφανώς,  ο ασθενής δεν είναι σε θέση να γνωρίζει πάντα πιο σύμπτωμα οφείλεται που, από ποιο γιατρό να ξεκινήσει..

Γίνεται ξεκάθαρο λοιπόν ότι λόγο της πολυπλοκότητας δεν είναι δεδομένο ότι η επίλυση θα επέλθει αντιμετωπίζοντας το θέμα μονοδιάστατα. Δεν είναι δεδομένο ότι κάποιος ιατρός θα καταφέρει να λύσει όλα τα προβλήματα υγείας που μας αφορούν. Έτσι λοιπόν ο οικογενειακός ιατρός όταν δεν μπορεί να λύσει το πρόβλημα μόνος  του αποκτά έναν άλλο ρόλο δίπλα στον ασθενή. Συμβουλεύει. Καθοδηγεί. Γίνεται η “Αριάδνη” που δίνει στον ασθενή το νήμα για να μπει και να βγει από τον λαβύρινθο των ιατρικών προβλημάτων που πρέπει να λύσει.

Ειδικότερα ο οικογενειακός ιατρός μπορεί:

  1. Να αναγνωρίσει την επικινδυνότητα των συμπτωμάτων και να παρέμβει άμεσα.
  2. Να παραπέμψει υπεύθυνα και σίγουρα στην κατάλληλη εξειδίκευση όταν αυτό είναι χρήσιμο να γίνει
  3. Να επισπεύσει διαδικασίες
  4. Να δρομολογήσει ραντεβού και εκτιμήσεις
  5. Να ενημερώσει συναδέλφους για το ιστορικό του ασθενούς
  6. Να αξιολογήσει με βάση το ατομικό ιστορικό την διάγνωση του ειδικού και να επέμβει αν θεωρεί ότι πρέπει να γίνει επανεξέταση
  7. Να εκτιμήσει την θεραπεία και ενδεχομένως να τροποποιήσει με βάση την συνοσηρότητα και σε συνεννόηση με τον άλλο θεράπων ιατρό.
  8. Να αποτελέσει σημείο αναφοράς για τον ασθενή στο απρόσωπο σύστημα υγείας
  9. Και τέλος να αποτελέσει ένα είδος ψυχολογικής υποστήριξης καθώς όσο απομακρύνεται ο ασθενής από την πρωτογενή φροντίδα τόσο πιο απρόσωπη και απόμακρη γίνεται η προσέγγιση του προβλήματός του και αντιμετωπίζεται ολόκληρος ο ασθενής σαν μια ασθένεια

Ο ασθενής δεν είναι μόνο η ασθένεια του και αυτό ο οικογενειακός ιατρός το γνωρίζει πολύ καλύτερα από οποιονδήποτε άλλο.

Μπορεί ο γενικός/οικογενειακός ιατρός να υποκαταστήσει τους ειδικούς άλλων ειδικοτήτων

Για να ακριβολογούμε η σωστή ερώτηση είναι η εξής:1

Μπορεί ο οικογενειακός ιατρός μετά την 4ετή ειδικότητα στο Νοσοκομείο και έχοντας εκπαιδευτεί για 6 μήνες στην Παθολογία, 3 μήνες στην Καρδιολογία, 2 μήνες στη Δερματολογία, 4 μήνες στην Παιδιατρική, 4 μήνες στη Χειρουργική, 3 μήνες στην Ορθοπεδική – Τραυματολογία, 3 μήνες στη Μαιευτική – Γυναικολογία, 2 μήνες στην Οφθαλμολογία, 2 μήνες στην Ωτορινολαρυγγολογία, 3 μήνες  στην Κοινωνική – Κλινική Ψυχιατρική, 2 μήνες  στην Μικροβιολογία, 1 μήνας στην Ακτινολογία, 2 μήνες στην Μονάδα Εντατικής Θεραπείας, 1 μήνας Σεμινάριο Επιδημιολογίας, Στατιστικής και Μεθοδολογίας της ‘Έρευνας, 10 μήνες σε Κέντρο Υγείας (στο τέλος της εκπαίδευσης) και κάνοντας 6-10 εφημερειές σχεδόν σε όλες τις κλινικές και στα ΤΕΠ να αντικαταστήσει ειδικούς άλλων ειδικοτήτων;

Η απάντηση είναι ξεκάθαρη.ΟΧΙ. Καμία ιατρική ειδικότητα δεν μπορεί να υποκαστασταθεί από καμία άλλη. Έτσι λοιπόν όπως ο Γενικός Οικογενειακός Ιατρός δεν μπορεί να αντικαταστήσει κάποιον άλλο ειδικό, κανένας άλλος ειδικός δεν μπορεί να υποκαταστήσει την έννοια του οικογενειακού ιατρού.

 

Λόγω της εκπαίδευσής του είναι σε θέση να αντιμετωπίζει πληθώρα παθολογικών καταστάσεων που άπτονται άλλων ειδικοτήτων σε πρωτοβάθμιο επίπεδο και αντιμετωπίζει στην ουσία τα νοσήματα που απασχολούν την πλειοψηφία των ασθενών. Στην ουσία βοηθαέι τις άλλες ειδικότητες να ασχολούνται με τα πιο εξιδικευμένα θέματα υγείας της ειδικότητας τους. Στη διπλανή εικόνα φαίνεται η σχέση που έχει  ο γενικός ιατρός με τις υπόλοιπες ειδικότητες και τους ασθενείς του. Καλύπτει όλα τα θέματα υγείας μέχρι ένα βαθμό, έχοντας όμως μια πλήρως ολοκληρωμένη εικόνα για τον ασθενή. Αυτό δεν υποκαθιστάται απο καμία άλλη ειδικότητα!

Ποιο είναι το μέλλον της υγείας στην Ελλάδα

Ο κλάδος γενικότερα της υγείας στην χώρα κλυδωνίζεται τα τελευταία 8 χρόνια από συνεχείς αλλαγές στο νομοθετικό πλαίσιο, στο εργασιακό καθεστώς και στο ασφαλιστικό σύστημα. Όσον αφορά τους ιατρούς, υπήρχε μία παντελής έλλειψη μέριμνας από την πολιτεία να βοηθηθούν οι νέοι ιατροί. Το αποτέλεσμα όλης αυτής της ασταθούς κατάστασης την τελευταία 7ετία είναι ότι περίπου 7.500 νέοι ιατροί διάλεξαν να καταφύγουν στο εξωτερικό για ανεύρεση εργασίας. Επίσης, ο κλάδος των ιατρών αμαυρώθηκε πολύ έντονα από μερικά δυσάρεστα γεγονότα χρηματισμού και αισχροκέρδειας. Δημιουργήθηκε μια αλγεινή εντύπωση στους ασθενείς, οι οποίοι πλέον είναι πολύ δύσπιστοι απέναντι στην ιατρική κοινότητα. Ο γιατρός πλέον αντιμετωπίζεται με προκατάληψη και καχυποψία. Όμως παρόλη την άσχημη εικόνα και δύσκολη πραγματικότητα που βιώνουν σήμερα οι γιατροί (κυρίως οι νεότεροι) εξακολουθούν να αντιμετωπίζονται ως κατέχοντες προνόμια και χρηματική άνεση. Διατηρείται η παλαιά εικόνα του ευκατάστατου ιατρού που απέχει πολύ από την πραγματικότητα. Έτσι αυξημένες τάσεις εκδικητικότητας και δικομανίας είναι πλέον πολύ συνηθισμένα φαινόμενα. Όμως στον χώρο της υγείας εκτός από τους γιατρούς  υποφέρουν και οι ασθενείς και οι δομές υγείας.

Νοσομεία, μονάδες ΕΟΠΠΥ, Κέντρα υγείας, κ.α έχουν υποστεί υποβάθμιση, σε ανθρώπινο δυναμικό, και οικονομική διαχείριση σε τέτοια βαθμό, ώστε να έχει γίνει πολύ συχνό το φαινόμενου του να αδυνατούν να παρέχουν ακόμη και τα απαραίτητα. Όμως παρόλο τις άσχημες συνθήκες οι περισσότεροι ασθενείς πλέον (λόγω οικονομικής εξαθλίωσης) καταφεύγουν όλο και συχνότερα σε δημόσιες δομές για να εξυπηρετηθούν. Χαρακτηριστικό είναι ότι αμέσως μετά την υπογραφή του πρώτου μνημονίου η επισκεψιμότητα σε δημόσια νοσοκομεία και κέντρα υγείας αυξήθηκε κατά 35%. Αναγκαστικά η μεγάλη συρροή ασθενών, σε δομές που πραγματικά υποφέρουν οδηγεί σε παροχή υπηρεσιών χαμηλού επιπέδου. Επιπλέον, οι ασθενείς έχουν αναγκαστεί να μειώσουν τους προληπτικούς ελέγχους όσοι είναι φαινομενικά υγιείς, και τους περιοδικούς ελέγχους όσοι έχουν κάποια χρόνια νόσο – πάθηση. Πολλές φορές φτάνουν στα νοσοκομεία σε πολλή άσχημη κατάσταση και αρκετά αργά. Έτσι τα κόστη για να λυθούν τα προβλήματα υγείας των ασθενών είναι πολλές φορές πολλαπλάσια μίας απλής προληπτικής εξέτασης. Ενδεικτικά αναφέρω ότι μια ημέρα νοσηλείας σε Μονάδα Εμφραγμάτων ξεπερνάει της μερικές χιλιάδες ευρώ, ποσό αστρονομικό αν συγκριθεί με το κόστος της τακτικής εξέτασης για την πρόληψη και ρύθμιση των παραγόντων κινδύνου της Στεφανιαίας Νόσου (Αυξημένη αρτηριακή πίεση, υπεργλυκαιμία, υπερχοληστερολεμία, κάπνισμα κ.α. ). Επίσης, το υπερβολικό άγχος διαβίωσης των τελευταίων χρόνων οδηγεί σε υιοθέτηση ενός τρόπου ζωής αρκετά επιβαρυντικό για την υγεία των ασθενών (παχυσαρκία, αλκοόλ, κάπνισμα, ελλιπής άσκηση). Είναι αποδεδειγμένο από πολλές μελέτες ότι όσο το βιοτικό επίπεδο πέφτει τόσο οι άσχημες συνήθειες στο τρόπο ζωής (lifestyle) αυξάνονται. Το μέλλον της υγείας στην χώρα διαγράφεται δυσοίωνο. Η οικονομική πολιτική των άμεσων περικοπών χωρίς προγραμματισμό για το μέλλον θα οδηγήσει σε αντίθετα αποτελέσματα από τα επιδιωκόμενα. Καθώς τα έξοδα  πρόληψης, ενημέρωσης και προαγωγής της υγείας του πολίτη έχουν περικοπεί, οι βαρέως πάσχοντες θα αυξάνονται συνεχώς την στιγμή που θα πρέπει να γίνονται περαιτέρω περικοπές στις δαπάνες για την επιβίωση του συστήματος υγείας. Είναι βέβαιο ότι θα οδηγηθούμε σε πλήρη κατάρρευση του συστήματος δημόσιας υγείας.

Είναι  περισσότερο από ποτέ άλλοτε έντονη η ανάγκη για την δημιουργία ενός δικτύου Πρωτοβάθμιας περίθαλψης με την υιοθέτηση του ρόλου του οικογενειακού ιατρού. (Να σημειώσω ότι o αγγλικός όρος Primary care έχει μεταφραστεί λανθασμένα στην Ελλάδα από Πρωταρχική – Βασική φροντίδα σε Πρωτοβάθμια φροντίδα = πρώτου βάθμου φροντίδα). Όλα αυτά τα χρόνια οι διάφορες κυβερνήσεις αρνούμενες να εφαρμόσουν το σύστημα του οικογενειακού ιατρού στην Ελλάδα κατασπαταλάνε τα λεφτά του φορλογούμενου χωρίς ταυτόχρονα να υπάρχουν πραγματικές ιατρικές υπηρεσίες.